ఆంధ్రప్రదేశ్లో స్థానిక సంస్థల ఎన్నికల్లో బీసీలకు 34 శాతం రిజర్వేషన్లు కల్పించే అంశంపై హైకోర్టులో విచారణ కీలక దశకు చేరుకుంది. రిజర్వేషన్లను నిర్ణయించడానికి ప్రభుత్వం ఆధారంగా తీసుకున్న గణాంకాలు, కమిషన్ నివేదిక, సమగ్ర కుటుంబ సర్వే వివరాలపై ధర్మాసనం ప్రశ్నలు సంధించింది. 34 శాతం కోటాను ఏ ప్రాతిపదికన నిర్ణయించారో పూర్తి వివరాలను కోర్టు ముందుంచాలని ప్రభుత్వాన్ని ఆదేశించింది.
కమిషన్ నివేదికపై హైకోర్టు ప్రశ్నలు
బీసీల సామాజిక, ఆర్థిక, విద్యా, రాజకీయ పరిస్థితులను అధ్యయనం చేసేందుకు రిటైర్డ్ ఐఏఎస్ అధికారి రాజీవ్ రంజన్ మిశ్రా నేతృత్వంలో ఏర్పాటు చేసిన కమిషన్ నివేదిక ఈ విచారణలో ప్రధాన అంశంగా మారింది.
కమిషన్ నివేదికలోని గణాంకాలను ఆధారంగా చేసుకుని 34 శాతం బీసీ రిజర్వేషన్లు నిర్ణయించామని ప్రభుత్వం కోర్టుకు తెలిపింది. అయితే నివేదికను ప్రభుత్వం ఇంకా పరిశీలిస్తోందని, దానిపై తుది నిర్ణయం తీసుకోలేదని అడ్వకేట్ జనరల్ కోర్టుకు వివరించినట్లు నివేదికలు వెల్లడించాయి. దీంతో అధికారికంగా ఆమోదించని నివేదిక ఆధారంగా రిజర్వేషన్లపై నిర్ణయం ఎలా తీసుకున్నారనే అంశంపై ధర్మాసనం ప్రశ్నలు వేసింది.
కమిషన్ను ఎందుకు ఏర్పాటు చేశారు, అది ఏ అంశాలను అధ్యయనం చేసింది, బీసీలకు 34 శాతం రిజర్వేషన్లు సూచించడానికి ఎలాంటి గణాంకాలను పరిగణనలోకి తీసుకుంది వంటి వివరాలను సమర్పించాలని కోర్టు కోరింది.
34 శాతం కోటాకు ఆధారం ఏంటి?
స్థానిక సంస్థల ఎన్నికల్లో బీసీలకు 34 శాతం రిజర్వేషన్లు కల్పించేందుకు ప్రభుత్వం తీసుకున్న నిర్ణయానికి సంబంధించిన పూర్తి గణాంకాలను కోర్టు పరిశీలిస్తోంది. ముఖ్యంగా బీసీల జనాభా, వారి సామాజిక పరిస్థితులు, స్థానిక సంస్థల్లో ప్రాతినిధ్యం వంటి అంశాలను పరిగణనలోకి తీసుకున్నారా అనే విషయంపై స్పష్టత కోరింది.
ప్రభుత్వం మాత్రం ప్రస్తుత రిజర్వేషన్ నిర్ణయం సమగ్ర కుటుంబ సర్వేతో పాటు డెడికేటెడ్ కమిషన్ అధ్యయనంపై ఆధారపడి ఉందని కోర్టుకు వివరించింది. బీసీల సంఖ్య, భౌగోళిక విస్తరణ, సామాజిక పరిస్థితులను పరిగణనలోకి తీసుకున్నట్లు ప్రభుత్వ వాదనగా వార్తా నివేదికలు పేర్కొన్నాయి.
సమగ్ర కుటుంబ సర్వేపైనా వివరాలు కోరిన ధర్మాసనం
రిజర్వేషన్ల నిర్ణయంలో రాష్ట్ర ప్రణాళికా శాఖ నిర్వహించిన సమగ్ర కుటుంబ సర్వే వివరాలు కూడా ప్రాధాన్యం సంతరించుకున్నాయి. ఈ సర్వే ద్వారా సేకరించిన సమాచారాన్ని బీసీ రిజర్వేషన్ల నిర్ణయంలో ఎలా ఉపయోగించారో ప్రభుత్వం వివరించాల్సి ఉంది.
సర్వే ఎందుకు నిర్వహించారు, దాని ద్వారా ఎలాంటి సమాచారాన్ని సేకరించారు, ఆ డేటా ప్రస్తుత రిజర్వేషన్ నిర్ణయానికి ఎలా ఉపయోగపడిందనే అంశాలను కూడా కోర్టు పరిశీలిస్తోంది. ప్రభుత్వం గతంలో సమర్పించిన వివరాల్లో సమగ్ర కుటుంబ సర్వేను తాజా గణాంకాల ఆధారంగా పేర్కొన్నట్లు వార్తా కథనాలు వెల్లడించాయి.
రిజర్వేషన్ల గరిష్ఠ పరిమితిపైనా వాదనలు
బీసీలకు 34 శాతం రిజర్వేషన్లు కల్పించడంపై దాఖలైన పిటిషన్లలో మొత్తం రిజర్వేషన్లు 50 శాతానికి మించే అవకాశం ఉందన్న వాదన కూడా ముందుకు వచ్చింది. పిటిషనర్ల తరఫు న్యాయవాదులు గత హైకోర్టు, సుప్రీంకోర్టు తీర్పులను ప్రస్తావిస్తూ ఈ అంశాన్ని కోర్టు దృష్టికి తీసుకువచ్చారు.
మరోవైపు రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ప్రస్తుత రిజర్వేషన్ ప్రక్రియ గతంలో జరిగిన కసరత్తుతో భిన్నమైనదని, తాజా డేటా, కమిషన్ అధ్యయనం ఆధారంగా నిర్ణయం తీసుకున్నామని వాదించింది. గతంలో బీసీ రిజర్వేషన్లకు సంబంధించిన నిర్ణయాలు న్యాయపరమైన పరిశీలనకు గురైన నేపథ్యంలో ప్రస్తుత ప్రక్రియను కూడా కోర్టు పరిశీలిస్తోంది.
స్థానిక సంస్థల ఎన్నికలకు సంబంధించిన రిజర్వేషన్ల వ్యవహారంలో హైకోర్టు విచారణ ప్రాధాన్యం సంతరించుకుంది. గ్రామీణ స్థానిక సంస్థల్లో బీసీలకు 34 శాతం, పట్టణ స్థానిక సంస్థల్లో 33.33 శాతం రిజర్వేషన్లకు సంబంధించిన ప్రభుత్వ ఉత్తర్వులను సవాల్ చేస్తూ పిటిషన్లు దాఖలయ్యాయి.
ఈ నేపథ్యంలో కమిషన్ నివేదిక, సమగ్ర కుటుంబ సర్వే, రిజర్వేషన్ గణాంకాలు, వాటి ఆధారంగా తీసుకున్న నిర్ణయం వంటి అంశాలను సమగ్రంగా పరిశీలించిన తర్వాతే కోర్టు తన నిర్ణయం వెల్లడించనుంది. విచారణలో కోర్టు కోరిన వివరాలు సమర్పించిన అనంతరం రిజర్వేషన్ల చట్టబద్ధతపై తదుపరి నిర్ణయం వెలువడే అవకాశం ఉంది.
మొత్తంగా, ఏపీ స్థానిక సంస్థల ఎన్నికల్లో బీసీలకు 34 శాతం రిజర్వేషన్ల అంశం ప్రస్తుతం న్యాయస్థానం పరిశీలనలో ఉంది. కమిషన్ నివేదిక, సమగ్ర కుటుంబ సర్వే, రిజర్వేషన్ నిర్ణయానికి ఉపయోగించిన గణాంకాలు, వాటి చట్టపరమైన ఆధారాలను హైకోర్టు పరిశీలిస్తోంది. తుది నిర్ణయం వెలువడే వరకు ఈ అంశంపై అనిశ్చితి కొనసాగనుంది.
