భారత అంతరిక్ష పరిశోధనా సంస్థ (ISRO) మరో కీలక ప్రయోగానికి సిద్ధమైంది. GSLV-F17 రాకెట్ ద్వారా EOS-05 భూ పరిశీలన ఉపగ్రహాన్ని సెప్టెంబర్ 4, 2026న తెల్లవారుజామున 2:55 గంటలకు ప్రయోగించనున్నారు. శ్రీహరికోటలోని సతీష్ ధావన్ స్పేస్ సెంటర్ (SDSC-SHAR)లోని రెండో లాంచ్ ప్యాడ్ నుంచి ఈ ప్రయోగం జరగనుంది. ఇస్రో అధికారికంగా ప్రయోగ సమయాన్ని ప్రకటించింది.

GSLV-F17 మిషన్ ద్వారా EOS-05ను సబ్-జియోసింక్రోనస్ ట్రాన్స్‌ఫర్ ఆర్బిట్ (Sub-GTO)లోకి ప్రవేశపెట్టనున్నారు. జియోసింక్రోనస్ కక్ష్య నుంచి భూ పరిశీలన చిత్రాలను అందించే భారత తొలి ఇమేజింగ్ ఉపగ్రహంగా EOS-05 ఈ మిషన్‌కు ప్రత్యేకతను తీసుకొస్తోంది.

సెప్టెంబర్ 4న GSLV-F17 ప్రయోగం

GSLV-F17 భారత జియోసింక్రోనస్ శాటిలైట్ లాంచ్ వెహికల్‌ (GSLV)కు 19వ విమానం. ఈ మిషన్‌ను సతీష్ ధావన్ స్పేస్ సెంటర్‌లోని సెకండ్ లాంచ్ ప్యాడ్ నుంచి నిర్వహించనున్నారు.

ఇస్రో ప్రకారం, సెప్టెంబర్ 4న ఉదయం 2:55 గంటలకు IST ప్రయోగం జరగనుంది. ప్రయోగానికి ముందు రాకెట్, ఉపగ్రహ వ్యవస్థలు, గ్రౌండ్ సిస్టమ్స్‌ను తుది దశలో అధికారులు పరిశీలిస్తున్నారు.

EOS-05 ఉపగ్రహం ప్రత్యేకత ఏమిటి?

ఈ మిషన్‌లో GSLV-F17 మోసుకెళ్లే ప్రధాన పేలోడ్ EOS-05. ఇది అత్యాధునిక ఎర్త్ అబ్జర్వేషన్ శాటిలైట్‌గా రూపొందించారు.

భూమి ఉపరితలాన్ని అంతరిక్షం నుంచి పరిశీలించడం, అవసరమైన చిత్రాలు మరియు సంబంధిత సమాచారాన్ని సేకరించడం ఎర్త్ అబ్జర్వేషన్ ఉపగ్రహాల ప్రధాన ఉద్దేశం. ఈ తరహా డేటా వ్యవసాయం, పర్యావరణ పర్యవేక్షణ, భౌగోళిక అధ్యయనాలు, విపత్తుల నిర్వహణ వంటి రంగాల్లో ఉపయోగపడుతుంది.

జియోసింక్రోనస్ కక్ష్య నుంచి ఇమేజింగ్

EOS-05 మిషన్‌లో అత్యంత ముఖ్యమైన అంశం దాని కక్ష్య. జియోసింక్రోనస్ కక్ష్య నుంచి ఇమేజింగ్ చేసే భారత తొలి ఉపగ్రహంగా EOS-05ను ఇస్రో పేర్కొంటోంది. దీంతో భూ పరిశీలన సామర్థ్యాల్లో ఇది కొత్త అవకాశాలను తెరవనుంది.

సాధారణ భూ పరిశీలన ఉపగ్రహాలతో పోలిస్తే జియోసింక్రోనస్ కక్ష్య నుంచి విస్తృత ప్రాంతాలను పరిశీలించే సామర్థ్యం ఈ మిషన్‌కు ప్రత్యేక ప్రాధాన్యతను ఇస్తుంది.

Sub-GTOలోకి EOS-05

GSLV-F17 ప్రయోగంలో EOS-05ను నేరుగా తుది జియోసింక్రోనస్ కక్ష్యలోకి కాకుండా సబ్-జియోసింక్రోనస్ ట్రాన్స్‌ఫర్ ఆర్బిట్‌లోకి చేర్చనున్నారు.

మిషన్ వివరాల ప్రకారం ఈ సబ్-GTO కక్ష్యలో ఉపగ్రహం పెరిజీ సుమారు 170 కిలోమీటర్లు, అపోజీ సుమారు 28,934 కిలోమీటర్లు ఉండేలా ప్రణాళిక రూపొందించారు. ఈ దశ అనంతరం ఉపగ్రహాన్ని అవసరమైన కక్ష్యకు చేర్చే ప్రక్రియ కొనసాగుతుంది.

4 మీటర్ల ఓగివ్ పేలోడ్ ఫెయిరింగ్

GSLV-F17లో ఉపయోగించే పేలోడ్ ఫెయిరింగ్ 4 మీటర్ల వ్యాసం కలిగిన ఓగివ్ ఆకారపు కాంపోజిట్ వెర్షన్. ప్రయోగ సమయంలో ఉపగ్రహాన్ని రక్షించడంలో పేలోడ్ ఫెయిరింగ్ కీలక పాత్ర పోషిస్తుంది.

రాకెట్ వాతావరణంలోని దట్టమైన పొరలను దాటే సమయంలో ఉపగ్రహంపై వాయు నిరోధకత, ఇతర ప్రభావాలను తగ్గించేందుకు ఫెయిరింగ్ ఉపయోగపడుతుంది. నిర్దేశిత దశకు చేరుకున్న తర్వాత దీనిని వేరు చేస్తారు.

శ్రీహరికోటలో తుది సన్నాహాలు

GSLV-F17ను శ్రీహరికోటలోని సెకండ్ లాంచ్ ప్యాడ్‌కు తరలించి తుది ప్రయోగ సన్నాహాలు చేపట్టారు. మిషన్ కోసం రాకెట్, ఉపగ్రహ వ్యవస్థలను సిద్ధం చేయడంతో పాటు ప్రయోగానికి సంబంధించిన గ్రౌండ్ సిస్టమ్స్‌ను కూడా పరిశీలిస్తున్నారు.

GSLV-F17 మిషన్ విజయవంతమైతే జియోసింక్రోనస్ కక్ష్య నుంచి భూ పరిశీలన చేసే సామర్థ్యంలో భారత్ మరో ముఖ్యమైన ముందడుగు వేసినట్లవుతుంది. EOS-05 నుంచి అందే సమాచారంతో భూ పరిశీలనకు సంబంధించిన వివిధ అవసరాలకు మరింత విస్తృతమైన డేటా అందుబాటులోకి వచ్చే అవకాశం ఉంది.

మిషన్ వివరాలు ఒకసారి చూస్తే..

మిషన్: GSLV-F17 / EOS-05
ప్రయోగ తేదీ: సెప్టెంబర్ 4, 2026
ప్రయోగ సమయం: తెల్లవారుజామున 2:55 గంటలకు IST
ప్రయోగ వేదిక: సతీష్ ధావన్ స్పేస్ సెంటర్, శ్రీహరికోట
లాంచ్ ప్యాడ్: సెకండ్ లాంచ్ ప్యాడ్ (SLP)
లాంచ్ వెహికల్: GSLV-F17
ఉపగ్రహం: EOS-05
ఉపగ్రహ రకం: Earth Observation
కక్ష్య: Sub-Geosynchronous Transfer Orbit
ప్రధాన ఉపయోగం: Earth Observation