భారత చరిత్రలో అత్యంత గౌరవనీయులైన వ్యక్తుల్లో డాక్టర్ ఏపీజే అబ్దుల్ కలాం ఒకరు. శాస్త్రవేత్తగా, దేశ అత్యున్నత పదవిని అలంకరించిన రాష్ట్రపతిగా, యువతకు మార్గదర్శిగా ఆయన చేసిన సేవలు భారతదేశ చరిత్రలో చిరస్థాయిగా నిలిచిపోయాయి. ప్రతి ఏడాది జూలై 27న ఆయన వర్థంతిని దేశ ప్రజలు స్మరించుకుంటూ నివాళులు అర్పిస్తుంటారు.
నిరాడంబర జీవనం, అసాధారణ ప్రతిభ, దేశభక్తి, యువతపై అపారమైన నమ్మకం.. ఇవన్నీ కలాం వ్యక్తిత్వానికి ప్రతీకలు. దేశ అభివృద్ధి కోసం ఆయన కలలు కన్న విజన్ నేటికీ కోట్లాది మందికి స్ఫూర్తినిస్తోంది. శాస్త్రవేత్తగా ప్రారంభమైన ఆయన ప్రయాణం దేశ అత్యున్నత పదవి వరకు చేరుకోవడం ప్రతి భారతీయుడికి గర్వకారణం.
సాధారణ కుటుంబం నుంచి రాష్ట్రపతి భవన్ వరకు
1931 అక్టోబర్ 15న తమిళనాడులోని రామేశ్వరంలో ఒక సాధారణ కుటుంబంలో అబ్దుల్ కలాం జన్మించారు. చిన్నప్పటి నుంచే చదువుపై ఆసక్తి, కష్టపడే తత్వం ఆయనను ఉన్నత శిఖరాలకు చేర్చాయి. ఆర్థిక ఇబ్బందులు ఎదురైనా విద్యను వదలకుండా ముందుకు సాగారు. ఏరోస్పేస్ ఇంజినీరింగ్లో విద్యాభ్యాసం పూర్తి చేసిన అనంతరం దేశ రక్షణ, అంతరిక్ష పరిశోధన రంగాల్లో తన సేవలను ప్రారంభించారు.
‘మిస్సైల్ మ్యాన్’గా ప్రపంచ గుర్తింపు
భారత రక్షణ రంగాన్ని బలోపేతం చేయడంలో డాక్టర్ కలాం కీలక పాత్ర పోషించారు. సమీకృత క్షిపణి అభివృద్ధి కార్యక్రమం (Integrated Guided Missile Development Programme)లో ఆయన నాయకత్వం వహించారు. అగ్ని, పృథ్వి వంటి క్షిపణుల అభివృద్ధిలో చేసిన కృషి కారణంగా ఆయనకు ‘మిస్సైల్ మ్యాన్ ఆఫ్ ఇండియా’ అనే గుర్తింపు లభించింది.
దేశ రక్షణ సామర్థ్యాన్ని పెంచడంలో ఆయన పాత్ర అపూర్వం. స్వదేశీ సాంకేతిక పరిజ్ఞానాన్ని ప్రోత్సహిస్తూ భారతదేశాన్ని ఆత్మనిర్భర దిశగా తీసుకెళ్లేందుకు విశేషంగా కృషి చేశారు.
పోఖ్రాన్ అణు పరీక్షల్లో కీలక పాత్ర
1998లో జరిగిన పోఖ్రాన్-2 అణు పరీక్షల్లో డాక్టర్ కలాం కీలక బాధ్యతలు నిర్వహించారు. ఈ విజయంతో ప్రపంచ దేశాల దృష్టిని భారతదేశం ఆకర్షించింది. శాస్త్ర సాంకేతిక రంగంలో భారత్ సామర్థ్యాన్ని ప్రపంచానికి చాటిచెప్పడంలో ఈ ఘట్టం మైలురాయిగా నిలిచింది.
ప్రజల రాష్ట్రపతి
2002లో భారతదేశ 11వ రాష్ట్రపతిగా డాక్టర్ ఏపీజే అబ్దుల్ కలాం బాధ్యతలు స్వీకరించారు. 2007 వరకు ఆయన ఆ పదవిలో కొనసాగారు. ప్రజలతో మమేకమవుతూ, విద్యార్థులతో నిరంతరం సంభాషిస్తూ ఆయన “పీపుల్స్ ప్రెసిడెంట్”గా గుర్తింపు పొందారు.
రాష్ట్రపతి భవన్ను ప్రజలకు మరింత చేరువ చేయడమే కాకుండా, యువతలో ఆత్మవిశ్వాసాన్ని పెంపొందించేందుకు ఎన్నో కార్యక్రమాలు చేపట్టారు.
యువతకు శాశ్వత స్ఫూర్తి
డాక్టర్ కలాం పేరు వినగానే యువతకు గుర్తొచ్చేది ఆయన ప్రసంగాలు, ఆలోచనలు. “కలలు కనండి… ఆ కలలను నిజం చేసుకునేందుకు కష్టపడండి” అనే ఆయన సందేశం లక్షలాది మంది విద్యార్థులను ప్రభావితం చేసింది.
దేశ భవిష్యత్తు యువత చేతుల్లోనే ఉందని ఆయన ఎప్పుడూ చెప్పేవారు. విజ్ఞానం, సాంకేతికత, క్రమశిక్షణతో భారతదేశాన్ని అభివృద్ధి చెందిన దేశంగా తీర్చిదిద్దాలని ఆయన ఆకాంక్షించారు.
రచయితగా కూడా విశేష కృషి
శాస్త్రవేత్త మాత్రమే కాకుండా డాక్టర్ కలాం గొప్ప రచయిత కూడా. ‘వింగ్స్ ఆఫ్ ఫైర్’, ‘ఇగ్నైటెడ్ మైండ్స్’, ‘ఇండియా 2020’ వంటి పుస్తకాల ద్వారా యువతలో స్ఫూర్తిని నింపారు. ఆయన రచనలు నేటికీ ఎంతోమందికి మార్గదర్శకంగా నిలుస్తున్నాయి.
విద్యార్థులతోనే చివరి శ్వాస
2015 జూలై 27న మేఘాలయలోని ఇండియన్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ మేనేజ్మెంట్, షిల్లాంగ్లో విద్యార్థులను ఉద్దేశించి ప్రసంగిస్తున్న సమయంలో డాక్టర్ కలాం అస్వస్థతకు గురయ్యారు. అనంతరం ఆయన కన్నుమూశారు. చివరి క్షణం వరకు విద్యార్థులకు జ్ఞానాన్ని పంచుతూనే ఆయన ఈ లోకాన్ని విడిచిపెట్టడం ఆయన జీవితానికి అద్దం పడుతుంది.
భావితరాలకు మార్గదర్శి
డాక్టర్ ఏపీజే అబ్దుల్ కలాం జీవితం ప్రతి భారతీయుడికి ఆదర్శం. నిరాడంబరత, క్రమశిక్షణ, దేశభక్తి, విజ్ఞానంపై నమ్మకం, యువతపై విశ్వాసం వంటి విలువలను ఆయన తన జీవితంలో ఆచరించి చూపించారు. శాస్త్ర సాంకేతిక రంగంలో భారత గౌరవాన్ని ప్రపంచానికి చాటిన ఈ మహనీయుడి సేవలను దేశం ఎప్పటికీ మరువదు. ఆయన ఆశయాలను ఆచరణలో పెట్టడమే ఆయనకు అందించే నిజమైన నివాళి.